SCOPE Project

Poniżej zamieszczamy link do publikacji, która ukaże się razem z resztą artykułów w “ESA 20th PAC Proceedings” we wrześniu bieżącego roku. W publikacji zawarty jest skrócony opis projektu oraz wyniki i wnioski z kampanii lotnej. Miłej lektury! ;)

“INNOVATIVE CAMERA POINTING MECHANISM FOR STRATOSPHERIC BALLOONS”

Przebieg majowej konferencji opisany jest w poprzednim wpisie.

Poniżej przedstawiamy podsumowanie aktywności projektu z ostatnich miesięcy:

20th ESA Symposium of European Rocket & Ballon Programmes and related research, 22-26 maja
Odbywające się co dwa lata spotkanie tym razem miało miejsce w przepięknej miejscowości Hyeres na południu Francji, tuż nad Morzem Śródziemnym. Organizatorami tradycyjnie była Francuska oraz Europejska Agencja Kosmiczna. Konferencja poświęcona jest badaniom przeprowadzanym przy użyciu balonów stratosferycznych oraz rakiet meteorologicznych. Dużym odsetkiem prezentacji są te poświęcone projektom studenckim. Od kilku lat podczas konferencji następuje podsumowanie i oficjalne zakończenie dwóch ostatnich kampanii REXUS/BEXUS. Zespół SCOPE wystąpił z prezentacją: “INNOVATIVE CAMERA POINTING MECHANISM FOR STRATOSPHERIC BALLOONS” która jest dostępna tutaj. Publikacje zostaną opublikowane we wrześniu.

Tegoroczna konferencja była największa z dotychczasowych. Wzięło w niej udział 270 uczestników, wygłoszono ponad 200 prezentacji, po raz pierwszy odbywały się 3 równoległe sesje. Duże liczby związane są z występującym na Świecie wyraźnym trendem do przeprowadzania badań na tego typu platformach, a szczególnie na balonach.

Coraz więcej narodowych agencji kosmicznych (francuska, kanadyjska, norweska) zaczyna przeznaczać duże środki na budowę infrastruktury zdolnej zapewnić bezpieczne loty na balonach dla zainteresowanych odbiorców. Należą do nich zarówno uczelnie i instytuty, jak i firmy prywatne, które w tani sposób chcą przetestować elementy przyszłych satelitów. Najpoważniejszym problemem związanym z lotami balonów jest ich bezpieczne lądowanie i odzyskanie. W Europie, poza Półwyspem Skandynawskim, brakuje słabo zaludnionych terenów umożliwiających ich bezpieczne lądowanie bez narażania osób postronnych. Szukane są inne rozwiązania, np. Francuska Agencja Kosmiczna (CNES) opracowuje systemy zdolne do bezpiecznego wodowania balonów na Oceanie Atlantyckim, a które byłyby puszczane z zachodniego wybrzeża Francji. Z koleji Szwecja proponuje kilkudniowe loty z Kiruny z lotem nad Arktyką i lądowaniem w Kanadzie, natomiast NASA organizuje kilkutygodniowe kampanie lotne i puszcza swoje balony z terenów Grenlandii.

Na tegorocznej konferencji pobito również rekord co do ilości prezentacji studenckich. Helen Page z ESA Education Office zaprezentowała uczestnikom korzyści wynikające z programów studenckich na przykładzie absolwentów obecnie pracujących w strukturach ESA i narodowych agencji kosmiczne. Co ciekawe, pomimo zwiększonej promocji programu REXUS/BEXUS i wyraźnych korzyści dla osób w nim uczestniczących liczba zgłaszanych eksperymentów systematycznie, choć powoli spada.

Na zakończenie ekipy REXUSA/BEXUSA otrzymały pamiątkowe certyfikaty. Wieczory spędzaliśmy początkowo na szlifowaniu prezentacji, później na bankietach i zwiedzaniu okolicznych barów. Na jednej z wycieczek padł pomysł, żeby zrobić kiedyś zjazd alumnów programu. W Polsce :)

Credits: Gustav Casselbrant

Spotkanie z premierem, 9 czerwca
Podczas rozdania tegorocznych Stypendiów Prezesa Rady Ministrów odbyło się również “Spotkanie z młodymi naukowcami”. Z Politechniki Warszawskiej wzięło w nim udział SMKN SAE oraz SKA. Oprócz SCOPE pokazaliśmy pierwszą powstałą w SKA rakietę “Amelię” oraz model satelity PW-Sat. Z branży kosmicznej była również ciesząca się bardzo dużym zainteresowaniem tegoroczna reprezentacja Polski na URC w USA. Na zdjęciu Łukasz tłumaczy premierowi zasadę działania eksperymentu. Więcej zdjęć ze spotkania jest dostępnych tutaj.

Credits: Grzegorz Roginski

I Warsztaty Robotyka w Astronautyce i Aeronautyce, 8-9 czerwca
Dzień przed spotkaniem z premierem Krysia przedstawiła SCOPE na pierwszej w Polsce konferencji poświęconej robotyce kosmicznej. Temat naszej prezentacji brzmiał: “NEW LOW-COST VIDEO CAMERA POINTING MECHANISM FOR STRATOSPHERIC BALLOONS: DESIGN AND OPERATIONAL TESTS”
Konferencja została zorganizowana przez Centrum Badań Kosmicznych PAN, Politechnikę Wrocławska, Wojskową Akademię Techniczną oraz Polską Platformę Technologii Kosmicznych.

Credits: CBK PAN

Wywiad dla TVP i SuperStacji, 8 lipca
Przy okazji ostatniej misji wahadłowca udzielilismy krótkiego wywiadu dla obu telewizji, w którym poruszony został temat przyszłości kosmonautyki w Polsce i na Świecie oraz działalności studentów w tej tematyce. Rozmawialiśmy również o amatorskich lotach balonów stratosferycznych, prostych i tanich a przez co zyskujących coraz większą popularność wśród pasjonatów kosmosu. Jest to do tej pory jedyna znana możliwość “dotknięcia” kosmosu kosztem zaledwie kilkuset dolarów.

Credits: SCOPE

Nasz abstrakt “Innovative camera pointing mechanism for stratospheric balloons” został pozytywnie zaakceptowany przez komitet organizacyjny sympozjum. Jest to ściągnięcia tutaj. Sympozjum, na którym zostaną zaprezentowane wyniki SCOPE, odbywa się raz na dwa lata i jest podsumowaniem europejskich eksperymentów przeprowadzanych na rakietach meteorologicznych i balonach. Dla naszego zespołu będzie to oficjalne zakończenie udziału w kampanii BEXUS. Publikacja z sympozjum będzie wydana w okolicach września, jesteśmy w trakcie jej opracowywania.

Strona konferencji dostępna jest pod tym linkiem.

Na stronie PAP “Nauka w Polsce” pojawiła się skrócona informacja o starcie SCOPE i udziale w kampanii BEXUS.

Jeśli jesteście Państwo zainteresowani, jej rozszerzona wersja wraz z dodatkowymi zdjęciami znajduje się w zakładce “media” na naszym blogu.

W pamiętnym dniu 23 listopada na pokładzie balonu BEXUS 11, obok eksperymentu CASS-E, Perdaix, I-BATE, Perdaix i Lartes wzbił się w przestworza nasz, polski rodzimy SCOPE!

W Esrange do obsługi eksperymentu był tylko Kamil. Reszta zespołu pozostała w Polsce z przyczyn finansowo-czasowych.

Balon wystartował z samego rana i osiągnął wysoki pułap 33 kilometrów lotu. SCOPE działał przez cały czas lotu, niestety tuż po starcie utracił łączność ze Stacją Naziemną i kontynuował pracę w trybie autonomicznym, w której nie jest możliwe podawanie punktów do obserwacji, tylko pionowe patrzenie w dół. Obraz z obu kamer zapisał cały przebieg lotu.

Do 12 grudnia nasz zespół ma dostarczyć raport z kampanii lotnej do ESA (w praktyce z obydwu- październikowej i listopadowej), z kolei do końca lutego trzeba dostarczyć ostatnią, piątą wersję SEDa (Student Experiment Document) z wnioskami z całej kampanii. SCOPE jest jeszcze w Kirunie, za jakieś dwa tygodnie powinien być dostarczony do Polski.

Dostępne jest w artykule na kosmonaucie.net pod tym linkiem.

Godzina 12.00
Odliczanie i start anulowane. W Kirunie zaczął padać śnieg, wiatr przy ziemi przekracza 6 m/s. Bez szans na start w tym tygodniu. Start Bexusa 10 anulowany do listopada.

Godzina 10.51 (T-1.30)
Nowe spotkanie o 11.45, wtedy będzie podjęta decyzja co do dzisiejszego startu.

Godzina 10.26 (T-1.30)
Dalej czekamy na poprawę pogody…

Godzina 8.30 (T-1.30)
Kolejny Decision Meeting. Odliczanie wstrzymane, za silny wiatr. Czekamy na polepszenie pogody. Aktualizacja prognozy i decyzji o kontynuowaniu odliczania co 30 minut.

Godzina 8.00 (T-2.00)
Zakończyły się przygotowania platformy startowej. Gondola balonu wyjechała z hangaru, obecnie jest w pozycji startowej na platformie.

Godzina 6.26 (T-3.33)
SCOPE przeszedł pozytywnie testy, choć konieczne było ponowne włączenie eksperymentu (powód klasyczny- brak komunikacji z GS). Następny dostęp do eksperymentu nastąpi 1,5 godziny przed lotem, już na platformie startowej. Trwa przygotowywanie balonu do startu.

Poniedziałek, godzina 5.41 (Czas do startu T-4.19)
Jesteśmy po Decision Meeting. W sali po dwóch przedstawicieli trzech eksperymentów z BEXUSa 10 oraz obsługa balonu. Prognozy na dziś średnie. Wiatr do 4 m/s, mniejszy późnym rankiem. Pełne zachmurzenie, bardzo źle dla SCOPE, ale decydujemy się podjąć ryzyko, może uda nam się zarejestrować jakiś cel. Wiatr północno zachodni powoduje że lot balonu będzie przebiegał krótko, aby uniknąć lądowania w terenach o większym zaludnieniu. Krótki lot z kolei jest zły z punktu widzenia eksperymentu Perdaix. Zaczyna się odliczanie, proponowana godzina startu 10.00

W piatek nad rano udało się wystartować małemu balonowi (BEXUS 10) z eksperymentami CASS-E, Scrat, I-Bate. Dzisiaj do Esrange trafia odzyskana gondola. Z pierwszych informacji wynika że włoski Scrat przeprowadził w pełni swój eksperyment, natomiast CASS-E i I-Bate miały pewne problemy.

W poniedziałek rano na 5.00 zaplanowane jest Decision Meeting ostatniej szansy dla drugiego balonu, BEXUSa 11. Jeśli będzie sprzyjała pogoda, start nastąpi o godzinie 10.00 i będzie trwał trochę ponad godzinę. O ile jutrzejszy termin nie zostanie wykorzystany, BEXUS 11 poleci za rok przy finale kampanii BEXUS 12/13.

Większość drużyn wyjechała już z Esrange, zostały tylko niezbędne osoby do obsługi stacji naziemnych poszczególnych eksperymentów.

Godzina 14.00
Decision Meeting zapowiedziany na godzinę 22.00 Jeśli małemu balonowi (BEXUS 10) uda się jutro z rana wystartować, to start naszego (BEXUS 11) odbędzie się w poniedziałek rano. Nasza drużyna w niedzielę rano odlatuje już do domu i nie zobaczy startu, oprócz Krysi, która zostanie do obsługi Stacji Naziemnej. Jeśłi BEXUSowi 10 nie uda się dzisiaj wystartować, to jego start przesunięty będzie na poniedziałek, a nasz na listopad (!).

Godzina 6.05
Dzisiejszy start odwołany, górny wiatr systematycznie narasta. Drużyny idą spać, czekamy na dalsze wieści i poprawę pogody.

Godzina 5.20
Odliczanie do startu małej gondoli stanęło na T-1.30 Wszystkie eksperymenty (CASS-E, Scrat, I-BATE) zakończyły przygotowania do lotu. Kontynuacja procedur startowych została wstrzymana w związku z mocnymi porywami wiatru na górnych wysokościach. Zegar zostanie uruchomiony ponownie kiedy porywy ustaną, zostanie wtedy rozpoczęte napełnianie czaszy balonu.

Transmisję na żywo można oglądać tutaj.

Przy okazji drużyna SCOPE miała dziś po raz pierwszy okazję zobaczyć zorzę polarną.

SCOPE jest gotowy do lotu! Obecnie wraz z resztą eksperymentów czekamy na sprzyjające warunki pogodowe, które pojawią się na chwilę w piątek oraz w sobotę z samego rana. Start SCOPE odbędzie się najprawdopodobniej w sobotę.

Podsumowanie naszych ostatnich działań można znaleźć w artykule na portalu kosmonauta.net

Na naszym blogu, w czasie oczekiwania na start, wprowadziliśmy kilka aktualizacji.
Tutaj możecie znaleźć zdjęcia z projektu.
Tutaj natomiast opis całego eksperymentu i jego podsystemów.